België staat bekend als een land met een sterke financiële infrastructuur, maar de opkomst van cryptocurrency blijft een steeds grotere uitdaging voor de nationale economie. Hoewel het gebruik van digitale valuta in de laatste jaren is gegroeid, zijn de risico’s voor consumenten, bedrijven en de overheid niet ondergeschoven. De onvoorspelbaarheid van de markten, de afwezigheid van een centrale instelling die de waarde garandeert en de juridische onzekerheid vormen de belangrijkste obstakels voor een betere integratie van cryptocurrency in het traditionele financiële systeem.

In 2022 werden in België ongeveer 1,2 miljoen transacties in cryptocurrency uitgevoerd, volgens gegevens van de Belgische Bankenfederatie. Deze aantallen zijn echter moeilijk te vergelijken met de totale transactiewaarde, omdat niet alle handelaren hun activiteiten openbaar maken. De gemiddelde transactiewaarde per dag ligt rond de 25 miljoen euro, maar dit getal kan sterk variëren afhankelijk van de marktcondities. Het grootste deel van deze transacties wordt gedaan door particuliere beleggers, terwijl bedrijven nog steeds voorzichtig blijven met het gebruik van cryptocurrency.

De impact op de consumenten

Voor consumenten is de cryptocurrency-market een voorbeeld van de onzekerheid en volatiliteit die kenmerkend is voor digitale activa. De prijs van Bitcoin en andere cryptocurrencies kan in één dag met meer dan 20 procent dalen, wat leidt tot verlies van kapitaal voor beleggers. In 2021 zijn er verschillende gevallen bekendgemaakt waarin consumenten grote bedragen hebben verloren door het gebruik van onbetrouwbare platforms of door het mislukt investeren in minder bekende cryptocurrencies. Belgen die hun sparen in cryptocurrency hebben geïnvesteerd, moeten zich bewust zijn van de risico’s en kunnen zich afvragen of hun geld echt veilig is.

Daarnaast zijn er juridische vragen die nog niet volledig zijn opgelost. In België is er geen wetgeving die duidelijke regels stelt voor het gebruik van cryptocurrency als betaalmiddel of als beleggingsinstrument. Dit kan leiden tot problemen bij het terugvorderen van geld in geval van fraude of onjuiste transacties. Een voorbeeld hiervan is het geval van een Belgisch bedrijf dat in 2022 zijn klanten een onjuiste transactie in Bitcoin heeft toegestuurd, wat resulteerde in een schade van 150.000 euro. Het bedrijf heeft uiteindelijk een schikking bereikt met de klanten, maar dit benadrukt de noodzaak van betere regels en bescherming voor consumenten.

Bedrijfseconomische uitdagingen

Bedrijven in België zijn nog steeds voorzichtig met het gebruik van cryptocurrency, vooral omdat ze zich afvragen hoe deze valuta zich gaat integreren in de bestaande financiële systemen. Hoewel sommige bedrijven al cryptocurrency gebruiken voor internationale betalingen, zijn er nog geen duidelijkheid over de belastingplicht en de fiscale regels. Volgens de Belgische belastingwetgeving moeten bedrijven cryptocurrency-transacties belasten als winst of verlies, maar de exacte regels zijn nog niet volledig uitgewerkt. Dit kan leiden tot onzekerheid en extra administratieve lasten voor bedrijven.

Een ander probleem is de afhankelijkheid van externe platforms voor het uitvoeren van transacties. Veel bedrijven moeten hun cryptocurrency op externe wallets plaatsen, wat een risico vormt als deze wallets worden gehackt of verloren gaan. In 2021 is er bijvoorbeeld een grote hack op een cryptocurrency-exchange in België geweest, waarbij 600.000 euro aan cryptocurrency is gestolen. Dit heeft geleid tot een stijging van de vraag naar veiligere oplossingen, zoals het gebruik van lokale, geïntegreerde cryptocurrency-systemen.

De rol van de overheid

De Belgische overheid heeft recentelijk enkele stappen gezet om de cryptocurrency-market te reguleren, maar er zijn nog steeds grote lacunes. In 2023 heeft het Belgisch Parlement een wet aangenomen die cryptocurrency-exchanges verplicht om klantgegevens te registreren en om de transacties te controleren. Deze wet is echter nog niet volledig uitgevoerd en er zijn nog steeds geen duidelijke regels voor het gebruik van cryptocurrency als betaalmiddel. Een voorbeeld van de onvolledige regulering is het feit dat er nog geen wettelijke basis is voor het gebruik van cryptocurrency als betaalmiddel in de openbare sector, zoals bij de aankoop van goederen en diensten.

De overheid moet zich bewust zijn van de risico’s en kansen van cryptocurrency en moet duidelijke regels uitwerken die zowel de consumenten als de bedrijven beschermen. Een voorbeeld hiervan is het opzetten van een centrale regeling voor het beheer van cryptocurrency-transacties, zoals het Belgisch Depositengeldfonds, maar met een focus op digitale activa. Daarnaast moet de overheid investeren in onderwijs en bewustmaking over het gebruik van cryptocurrency om consumenten te beschermen tegen fraude en onjuiste transacties.

• In 2022 werden ongeveer 1,2 miljoen cryptocurrency-transacties in België uitgevoerd, met een gemiddelde dagtransactiewaarde van 25 miljoen euro.
• In 2021 zijn er 600.000 euro aan cryptocurrency gestolen door een grote hack op een Belgische exchange.
• België heeft geen wettelijke basis voor het gebruik van cryptocurrency als betaalmiddel in de openbare sector.
• De Belgische belastingwetgeving vereist dat bedrijven cryptocurrency-transacties belasten als winst of verlies, maar de exacte regels zijn nog niet volledig uitgewerkt.
• De prijs van Bitcoin kan in één dag met meer dan 20 procent dalen, wat een groot risico vormt voor beleggers.

De integratie van cryptocurrency in de Belgische economie blijft een uitdagende taak. Hoewel er mogelijkheden zijn om de internationale concurrentiepositie van België te verbeteren, zijn de risico’s voor consumenten, bedrijven en de overheid niet te onderschatten. Het is essentieel dat alle partijen – consumenten, bedrijven en de overheid – samenwerken om een veilige en transparante omgeving voor cryptocurrency te creëren. Zo kan België een voorbeeld worden voor andere landen in Europa om de kansen van digitale valuta te benutten zonder de risico’s te onderschatten.

Een voorbeeld van een initiatief dat de aandacht trekt, is het project van cadoola-be.org/n55l-2435, dat zich richt op het ontwikkelen van alternatieve oplossingen voor het gebruik van cryptocurrency in het dagelijks leven. Deze projecten kunnen een belangrijke rol spelen in het vormgeven van de toekomst van de financiële sector in België en Europa.